رسانه مستقل خبری کوردستان

www.rigakurdistan.ir

جمعه ۰۳ آذر ۱۳۹۶ | 24 Nov 2017
خانه » اخبار » سردشت مانده در چکاد بی مهری
سردشت مانده در چکاد بی مهری

مردم سردشت قربانیان جنگی هستند که دردهای شان مشمول مرور زمان شده و در واقع به نوعی فراموش شده اند؛آیا دلیل لقب گرفتن شهر سردشت به عنوان«شهر مظلوم» به همین خاطر است؟

تاریخ انتشار : ۲۳ آبان ۱۳۹۵

ریگا کوردستان – سرویس اجتماعی

ریگا کوردستان 

۲۹ سال موج انفجار درگوششان پیچید؛ هنوز هم می پیچد. هنوز لابه لای خواب و بیداری هایشان کابوس سقف های فرو ریخته خانه هایشان را می بینند. آن ها، زنان و مردان ۲۹ سال پیش نیستند؛ جنگ تحمیلی زندگی شان را نابود کرد؛ صدای موج بمب هفتم تیرماه ۶۶ هر روز در گوش سردشتی ها خط می اندازد؛ بی صدا؛ زخمی ؛ بی مرهم.
قربانیان شیمیایی سردشت بیماران متفاوتی هستند. عمر زخم هایشان یک روز و دو روز و چند ماه و چند سال نیست؛ تاول های خردلی نزدیک به سه دهه مهمان شان شده و این درد تا عمر دارند پا برجاست. نام شهرشان را «شهر مظلوم» گذاشتند. از همان روز که بمب
از آسمانش به زمین نشست و خیلی ها زیر سقف خانه هایشان دفن شدند. خانه به خانه بوی مرگ می داد؛ همان ۴ بعد از ظهر روز یکشنبه که سردشتی ها مثل همه مناطق جنگ زده غرب و جنوب غربی کشور داشتند زیر فشار جنگ تحمیلی روزگار می گذراندند ناگهان بمب های خردل بر سرشان بارید. شهرشان بوی تند و تیز گازهای مسموم گرفت؛ همان روز که مردمش به جای خالی کردن شهر با دست های خالی و بدون ماسک، کیسه های فریزر را دور بینی و دهانشان پیچیدند و بی پناه در شهر مسموم شان ماندند؛ همان روز که ۸ هزار نفر یا خاک شدند و یا با نفس های سوخته، وارث سرزمین شان.
بعد از آن روز تعدادی از قربانیان سلاح شیمیایی شناسایی شدند؛ تعدادی که هرگز بر اساس آمار واقعی قربانیان آن منطقه نبود. مصدومان فراموش شده به حال خود رها شدند و این در حالی بود که دانش بشری می گوید عوارض ناشی از گاز خردل تا سال های متمادی روی انسانها و محیط ماندگارخواهد بود. در نتیجه مصدومان، درد و رنج ناشی از این عوارض و حتی هزینه معالجه و درمان
شان را متحمل می شدند. تا اینکه در سال۱۳۷۸ جمعی از مصدومان و بازماندگان قربانیان این فاجعه تصمیم گرفتند تا برای پیگیری به مشکلات و احقاق حقوق شان یک انجمن تاسیس کنند، و همین هم شد که در سال۷۹ انجمن دفاع از حقوق مصدومین شیمیایی سردشت شکل گرفت.
حالا ۲۹ سال از آن روز سیاه و تاول های خردلی در منطقه سردشت می گذرد،؛ هنوز خیلی از قربانیان این فاجعه شب و روزشان مثل همان هفتم تیر ماه سال ۶۶ سیاه است؛ هنوز مردم این شهر جنگ زده با هربار نفس کشیدن ریه های شان می سوزد و هنوز آسمان دل های شان مثل روز اول ابری است؛ و جدال با دردهای بی درمان شان تحمیلی ترین عوارض جنگ عراق با ایران است.

به همین بهانه با «عثمان مزین» دبیر کمیته حقوقی انجمن دفاع از مصدومان شیمیایی سردشت به گفت و گو نشستیم تا حال این روزهای قربانیان بی دفاع سردشت را مرور کنیم.

*جناب مزین اولین سئوالی که در باره قربانیان سلح شیمیایی در سردشت مطرح است آمار ضد و نقیض از تعداد این قربانیان است، آمارعجیبی که در یک جا از وجود ۸ هزار قربانی یاد می شود و در جایی دیگر با تغییری فاحش این آمار را به ۱۳۰ نفر تقلیل می دهد.

** ما در سردشت اختلاف آمار داریم. آمارهایی که در سازمان ملل مطرح می شود آمارهایی بود که در سال ۶۷از طرف مسئولان وقت جمهوری اسلامی ایران داده شد. به همین خاطر آمار رسمی که در حال حاضر در پرونده های بنیاد شهید و امور ایثارگران ثبت شده مربوط به همان سال های اول پس از این فاجعه است. بر این اساس تعداد شهدا ۱۳۰ نفر و تعداد مصدومان شیمیایی نزدیک ۴۰۰ نفر اعلام شد. اما واقعیت این است که در آن زمان سردشت بین ۱۲ تا ۱۵ هزار نفر جمعیت داشت و پس از این حادثه دوسوم این جمعیت قربانی شیمیایی شده بودند. بنابراین در سال ۸۲ آیت الله رفسنجانی اعلام کرد که در سردشت ۸ هزاربیست و پنج نفر قربانی اعم از کشته ها و مصدومان شیمیایی وجود دارد.
*کمیسیون های پزشکی بنیاد جانبازان برای چه تعداد از مصدومان شیمیایی سردشت درصد جانبازی تعیین کرده است؟

**سال ۸۰ با پیگیری های مصدومانی که حقوق شان نادیده گرفته شده بود بنیاد شهید اعلام کرد که همه قربانیان سلاح شیمیایی در سردشت برای انجام آزمایش و مشخص شدن درصد جانبازی شان به این بنیاد مراجعه کنند تا اگر فرد جانباز بود برایش درصد تعیین کنند. به همین خاطر نزدیک به ۵ هزار نفر تشکیل پرونده دادند. الان آمار تعداد جانبازان تحت پوشش بنیاد جانبازان به هزار و ۴۰۰ نفر رسیده است که از این تعداد فقط ۴۰۰ نفرشان جانباز بالای۲۰ درصد هستند که مقرری ماهیانه می گیرند و مابقی جانباز زیر ۲۰ درصد هستند که مقرری ماهیانه نمی گیرند. پس با یک حساب سرانگشتی می توان دریافت که اگر ۸ هزار و بیست و پنج نفر از مردم سردشت قربانی سلاح های شیمیایی شده اند پس هنوز حدود ۸۰ درصد از قربانیان این منطقه شناسایی نشده اند.

مردم سردشت قربانیان جنگی هستند که دردهای شان مشمول مرور زمان شده و در واقع به نوعی فراموش شده اند؛آیا دلیل لقب گرفتن شهر سردشت به عنوان«شهر مظلوم» به همین خاطر است؟

** این لقب دلایل متعددی دارد که یکی از آن ها فراموش شدن قربانیان اش است. اما باید گفت که در دوران جنگ هشت ساله دفاع مقدس این منطقه بیش از ۳۰۰ بار بمباران شد. البته فاجعه امیز ترین این بمباران ها همان روز هفتم تیرماه سال ۶۶ رخ داد که چهار نقطه پرجمعیت شهر مورد اصابت گاز خردل قرار گرفت. شهر سردشت یک راه خروجی بیشتر ندارد که به پیرانشهر و مهاباد ختم می شود و برای همین نه تنها کسانی که در خانه هایشان بودند در معرض استنشاق این گاز سمی قرار گرفتند بلکه حتی افرادی هم که در حال فرار از شهر بودند این گاز را استشمام کردند. در همان ساعت های اولیه بمباران شیمیایی مردم سردشت هیچ آمادگی ای برای مواجهه با گاز خردل نداشتند. مردم نمی دانستند که نباید از آب منطقه استفاده کنند و باید هر چه سریعتر خانه ها و منطقه را تخلیه کنند. مردم در همان ساعت های اولیه به صورت خود جوش به مصدومان کمک می کردند و تصور می کردند این یک بمباران عادی است؛ بعد از چند ساعت هم که متوجه شدند هدف گاز خردل قرار گرفته اند باز هم اطلاعات کافی برای مراقبت از خودشان نداشتند، حتی امکاناتی هم وجود نداشت و مردم دهان و بینی شان را به جای ماسک با پلاستیک فریزر پوشاندند و باز برای خارج کردن اجساد و کمک به مصدومان در این شهر سمی ماندند. اتفاقی که آن ها را ۲۹ سال در این منطقه زمینگیر کرد. همه این ها باعث شده که با یادآوری این فاجعه به مظلومیت مردم این منطقه پی ببریم و برای همین به این شهر چنین لقبی داده اند.
*اولین تصویری که از قربانیان سلاح های شیمیایی در ذهن مردمی که چنین فاجعه ای را از نزدیک ندیده یا لمس نکرده اند این است که پوست بدن مصدومان با تاول هایی سخت پوشانده شده؛ شما که در زمان این بمباران ساکن سردشت بودید از وضعیت ظاهری قربانیان این حادثه بگویید.

** تاول های ریز و درشت تنها در روزهای اول این بمباران روی بدن مصدومان ظاهر شد و ای کاش درد این قربانیان تنها علایم ظاهری بود. آن هایی که به گاز خردل آلوده شدند سال هاست که دچار عوارض سخت تری هستند؛ آن ها درون شان، اعصاب و روان شان ، ریه های شان تخریب شده است. این تصور که گاز شیمیایی روی ظاهر فرد تاثیر می گذارد اشتباه است بلکه این گاز سمی بر روی اعضای داخلی بدن تاثیر گذاشته و باعث می شود قربانیان اش با مشکلاتی مثل سوزش چشم، تنگی نفس شدید و مشکلات روانی دست و پنجه نرم کنند.
*سه دهه از جنگ تحمیلی عراق علیه ایران می گذرد و با این حال هنوز درد و رنج های مردم منطقه سردشت از آسیب های جنگ ماندگار است. نسل های بعد و کودکانی که بعد از این فاجعه به دنیا آمدند چه وضعیتی دارند؟

** واقعیت این است که کودکانی که بعد از این فاجعه به دنیا آمدند هم درگیر بیماری های پدران و مادران شان شده اند. اصلا این کودکان اولین صدایی که از پدران و مادران شان می شناسند سرفه است؛ سرفه های بلند و مکرر. با این حال بعد از این حادثه تعداد کودکانی که معلول و ناقص الخلقه به دنیا آمدند نیز افزایش پیدا کرد که بسیاری از پزشکان معتقدند که دلیل این موضوع اثرات سلاح شیمیایی بر روی بدن است.
*فکر می کنید جامعه بین الملل هم در برابر مصدومان سردشت مسئول است و به غیر از مسئولان دولت ایران آن ها هم باید به حقوق این قربانیان رسیدگی کنند یا خیر؟

** بله به طور قطع جامعه بین المللی می بایست در برابر این جنایت احساس مسئولیت کند چرا که ساخت و فروش این گاز خردل از یکی از همین جوامع به زندگی بشریت تحمیل شده است و آن ها نیز به سهم خودشان نباید قربانیان این فاجعه را فراموش کنند. در واقع اگر چه جنگ در این منطقه تمام شده اما هنوز میراث سنگین و تلخی را بر جای گذاشته است.

عثمان مزین

لطفا دیدگاه خود را در مورد این مطلب بیان کنید.
کلام روز

يكرنگ بمان حتي ...

حتي اگر در دنيايي زندگي ميكني كه

مردمش براي پررنگي هزار رنگ ميشوند

تازه‌ها
شبکه‌های اجتماعی
مصاحبه آرشیو
یک پژوهشگر کرمانشاهی: منابع طبیعی موجود به سرعت درحال اتمام هستند/نیازمند بازنگری در فرهنگ کار هستیم

یک پژوهشگر کرمانشاهی:
منابع طبیعی موجود به سرعت درحال اتمام هستند/ نیازمند بازنگری در فرهنگ کار هستیم.

«گل انار» ارژنگ

ریگا کوردستان – سرویس فرهنگی مرادی، خلیلی، افضلی و نظری کرمانشاهی بررسی کردند «گل انار» ارژنگ سحر رنجبر: می‌گویند شاعر دیکتاتور هم هست. اما فقط در شعر خودش این ویژگی را دارد. در واقع چنانچه فاقد این ویژگی باشد نمی‌تواند بر کلماتش تسلط یابد و کسی که کلماتش از او فرمان‌برداری نکنند شاعر نیست. شعر […]

وقتی که محدودیت ها به تو می بازند

ریگا کوردستان – سرویس ورزشی (مصاحبه اختصاصی با صدیقه گراوند دختر ورزشکار کوهدشتی و نایب قهرمان کاراته آسیا) ‎سئوال: خودتان را کامل معرفی کنید؟ چند سالتان است، ورزش را از کجا شروع کردید؟ چه شد که سراغ ورزش رفتید؟ ‎جواب: من صدیقه گراوند هستم متولد ١٣۶٨، چون خیلی ورزش را دوست داشتم در سن ١۵ سالگی […]

مشاهیر و نخبگان/a> آرشیو
خبرنامه پیامکی

جهت عضویت در خبرنامه پیامکی ریگا کوردستان و دریافت آخرین خبرها فرم را تکمیل و ارسال فرمایید.