• صفحه خانگی
  • >
  • شامی کرمانشاهی، شعر و شاعری، شمس العلما، آقا شمس‌الدین آل آقا، خیام ،سعدی ،حافظ

بایگانی برچسب ها: شامی کرمانشاهی، شعر و شاعری، شمس العلما، آقا شمس‌الدین آل آقا، خیام ،سعدی ،حافظ

بررسی جلوه‌های فرهنگ عامه در اشعار کرانشینی و رؤن نەواتی شامی کرماشانی/دیانا مرادیان

  • ۱۳۹۵-۱۰-۰۹
آداب‌ورسوم هر دوره آیینه­ای است که وضعیت اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی آن دوره را نشان می‌دهد. بالطبع افراد جامعه نقش‌آفرینان این آداب‌ورسوم هستند و تک‌تک افراد جامعه در پاسداشت و دستاوردهای ارزشمند جامعه در مقابل نسل آینده مسئول هستند. که گاهی این آداب‌ورسوم با همان سبک اولیه از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌شود و گاهی دستخوش تغییراتی در ساختار ظاهری می‌گردد. زنده نگه‌داشتن آداب‌ورسوم هر قوم دلیل بر پویایی و هدفمند بودن افراد آن جامعه است.آداب‌ورسوم هر دوره آیینه­ای است که وضعیت اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی آن دوره را نشان می‌دهد. بالطبع افراد جامعه نقش‌آفرینان این آداب‌ورسوم هستند و تک‌تک افراد جامعه در پاسداشت و دستاوردهای ارزشمند جامعه در مقابل نسل آینده مسئول هستند. که گاهی این آداب‌ورسوم با همان سبک اولیه از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌شود و گاهی دستخوش تغییراتی در ساختار ظاهری می‌گردد. زنده نگه‌داشتن آداب‌ورسوم هر قوم دلیل بر پویایی و هدفمند بودن افراد آن جامعه است. شاه مراد معروف به شامی نابینا و بی‌سواد با سرودن اشعار کوردی کرماشانی تا جایی پیش رفت که او را بنیان‌گذار سبک ساده در اشعار محلی کرماشان می­دانند که مبتنی بر منطبق کردن زبان عامیانه با زبان شعری است. اشعار شامی به زبان کوردی جنوبی و با لهجه کرماشانی سروده شده است. افزون بر این وی اشعاری نیز به زبان فارسی سروده است. مضمون اشعار وی بیان فقر و تنگ‌دستی طبقه فرودست اجتماع و محرومیت‌های آنان به زبانی عامیانه است. وی بادانش و درایت خود، در خلال اشعارش تصویری گویا و روشن از چگونگی زندگی مردم روزگار خویش به دست داده است. از شامی کرماشانی یک دیوان و مجموعه اشعار به چاپ رسیده است. کلیات او یکی از مآخذ امثال‌وحکم در گویش کوردی کرماشانی است. در این پژوهش فرهنگ عامه: «ِکرانشینی» و «روین نواتی» و مشکلات خاص آن و در جوف این اشعار به بسیاری از آداب‌ورسوم رایج عصر شامی نظیر موج گرو نهادن، صنایع‌دستی، شغل‌های رایج، باورها و اعتقادات مردم، غذاهای محلی پرداخته‌شده است. هدف از این پژوهش شناساندن پاره‌ای از آداب‌ورسوم عصر شامی و اهمیّت آن است. چراکه مطالعه‌ی جامعه آنگاه ثمربخش خواهد بود که علاوه بر فرهنگ رسمی به ادبیات عامه نیز توجه داشته­ باشد. و مهم­تر از همه با بررسی دقیق آداب‌ورسوم هر دوره می‌توان تاریخ آن دوره را بازسازی نمود که بی‌شک اشعار شامی اطلاعات ذی‌قیمتی درباره­ی جنبه‌های مختلف عصر وی در اختیار خوانندگان قرار می‌دهد. در واقع ادبیات عامه تأثیر گسترده و انکارناپذیری در تفکر شامی داشته و این شاعر شیرین‌سخن باقدرت ابداع و تخیّل خلاق به فرهنگ عامه حلاوت و بلاغتی نو می‌بخشد و با بررسی فرهنگ عامه در اشعار وی تا حدودی می‌توان به افکار و اندیشه شاعر نزدیک شد. و برای حصول این امر مجموعه اشعار شامی «چەپکه گوڵ» تألیف ماجد روحانی به­روش تحلیلی و توصیفی موردپژوهش قرارگرفته است.

اخبار